Nieuws

Een tropische dag voor het zuidoosten van het land

Op 18 juni 2022 zagen bewoners van Limburg op enkele plaatsen het kwik de 35°C bereiken. Zulke hoge temperaturen zijn uitzonderlijk voor deze tijd van het jaar, maar de verschillen met de rest van het land maakten deze zaterdag extra bijzonder: de middagtemperatuur in het Waddengebied kwam namelijk amper boven de 20 graden uit.


Figuur 1: De weerkaart van zaterdag 18 juni om 0 UTC.

Nederland bevindt zich op 18 juni tussen een hogedrukgebied boven het midden van Europa en een lagedrukgebied ten oosten van IJsland. Verder trekt er die dag een koufront van noordwest naar zuidoost over ons land. Het front aan de grond, op de weerkaart getekend als een blauwe lijn met ingekleurde driehoekjes, bevindt zich in de nacht al boven de Noordzee. Het front op hoogte, getekend als een blauwe lijn met open driehoekjes, ligt een stuk verder naar het noordwesten.

Boven het noordwesten van het land en de Noordzee bevindt zich een vore met relatief lage druk, op de weerkaart herkenbaar aan de V-vorm in de isobaren. Ten noorden van de vore is de stroming noordelijk, maar ten zuiden van deze vore is deze zuidwestelijk. Dit is ook goed te zien aan de windrichting die op het tijdstip van de analyse is gemeten door de WOW-stations.


Figuur 2: Verschillen in windrichting om 02:00 lokale tijd: de vore bevindt zich boven het uiterste noordwesten van het land.

De aanvoer van warme lucht ten zuiden van de vore zorgde vrijdag al voor hoge temperaturen in ons land. Ook elders in Europa zijn de temperaturen uitzonderlijk hoog voor de tijd van het jaar: in Frankrijk en Spanje heeft de hittegolf met temperaturen tot meer dan 40 graden voor onder andere bosbranden, gezondheidsproblemen en droogte gezorgd. In Nederland is er echter geen sprake van een hittegolf: dit is pas het geval als er in De Bilt minimaal 5 zomerse dagen worden gemeten (maximumtemperatuur 25,0 °C of hoger), waarvan er minimaal drie tropische dagen (maximumtemperatuur 30,0 °C of hoger) zijn.

Figuur 3: De temperatuur om 17:00 uur lokale tijd op 17 juni (links) en 18 juni (rechts).

 Een frisse wind van zee

In de nacht naar zaterdag staat er op de meeste plaatsen nog een zuidelijke wind, omdat de vore nog boven het noordwesten van het land ligt. De wind draait in de ochtend echter op veel plaatsen naar een noordelijke richting, waardoor deze van zee gaat waaien en wat koelere lucht aanvoert. In de middag trekt de wind verder aan en draait deze naar noord tot noordoost.

Op station WSHallum in Friesland werd de hoogste temperatuur van 18 juni niet in de middag maar in de nacht gemeten, toen de lucht nog aan het afkoelen was van de voorgaande dag. Dit terwijl de middagtemperatuur van 18 juni niet boven de 20°C uitkomt. Hoewel er nog wel een dagelijkse gang te zien is in de temperatuur, komt het maximum door de veranderde windrichting een stuk minder hoog uit. Opvallend is ook de scherpe afname in temperatuur in de middag, welke plaatsvond toen er een bui werd gemeten bij het station.


Figuur 4: Temperatuur en windrichting op 17 en 18 juni bij WOW-station WSHallum in Friesland.

Er zijn grote verschillen te zien in zowel temperatuur als windrichting als je bovenstaand beeld met een station in Mechelen in Limburg vergelijkt. Het zuidoosten van het land blijft onder invloed van de aanvoer van warme lucht uit het zuidwesten, waardoor de maximumtemperatuur op 18 juni zelfs die van 17 juni overtreft: het station meet die dag een maximum van meer dan 36°C.


Figuur 5: Temperatuur en windrichting op 17 en 18 juni bij WOW-station Hoofdstraat Mechelen NL Vogelstang in Limburg.